راهنمای ویزای خانوادگی فرانسه برای همسر و فرزندان افراد مقیم فرانسه
اگر شما یک شهروند ایرانی هستید که به صورت قانونی در فرانسه اقامت دارید (برای مثال دانشجوی دکتری، دارای مجوز کار یا ویزای بلندمدت)، احتمالاً تمایل دارید که همسر و فرزند خود را نزد خود به فرانسه بیاورید. برای این منظور، دو مسیر اصلی برای ویزای خانوادگی فرانسه وجود دارد:
- مسیر «Vie Privée et Familiale» زندگی خصوصی و خانوادگی که به عنوان یک ویزای خانوادگی شناخته میشود و گاهی به آن ویزای خانوادگی همراه نیز میگویند.
- مسیر «Regroupement Familial» تجمیع خانواده که روند رسمی الحاق خانواده است.
هر یک از این دو مسیر شرایط ویژه خود را دارند و مناسب گروههای متفاوتی از افراد هستند. در این راهنما به طور جامع و کاربردی به بررسی شرایط، مراحل اقدام، مدارک لازم و تفاوتهای این دو مسیر میپردازیم. همچنین مشخص خواهیم کرد کدام مسیر سریعتر یا سادهتر است و در چه شرایطی میتوانید همسر و فرزندان خود را به فرانسه بیاورید.
مسیر «Vie Privée et Familiale» – ویزای خانوادگی همراه
این مسیر ویژه افرادی است که دارای برخی انواع اقامتهای خاص در فرانسه هستند و به آنها اجازه میدهد بدون طی کردن روند طولانی تجمیع خانواده، همسر و فرزندان زیر ۱۸ سال خود را به فرانسه بیاورند. در واقع، در این روش خانوادهی شما به عنوان «famille accompagnante» (خانواده همراه) شناخته میشود و مستقیماً ویزای بلندمدت جهت پیوستن به شما دریافت میکنند. مهمترین مواردی که میتوانند از این مسیر بهرهمند شوند عبارتاند از:
- دارندگان کارت اقامت «Passeport Talent» (پاسپورت تلان) در فرانسه: اگر شما کارت اقامت موسوم به پاسپورت تلان دارید – که شامل افراد متخصص، پژوهشگران (از جمله دانشجویان دکتری دارای قرارداد پژوهشی)، کارکنان ماهر یا کارآفرینان میشود – خانوادهی شما واجد شرایط استفاده از پروسهی همراهی خانوادگی هستند . در این حالت همسر و فرزندان زیر ۱۸ سال شما میتوانند بدون طی کردن مراحل تجمیع خانواده، ویزای Passeport Talent (Famille) دریافت کنند. کارت اقامت صادره برای همسر شما تحت این برنامه معمولاً پاسپورت تلان – خانواده نام دارد و یک کارت اقامت چندساله است که اجازه کار و تحصیل در فرانسه را نیز به وی میدهد.
- دارندگان کارت اقامت با عنوان «ICT» – انتقال درونشركتی:
اگر شما با ویزای کار مأموریت درونشرکتی (ICT: Intra-Corporate Transfer) در فرانسه هستید (شامل حالتهای ICT معمولی و کارآموز و موبیل) میتوانید از همین روند ساده بهرهمند شوید. همسر و فرزندان شما تحت عنوان خانواده همراه میتوانند برای مدت اقامت شما در فرانسه به شما بپیوندند بدون اینکه نیاز به طی مراحل تجمیع خانواده باشد. این اقامت نیز اجازه کار تماموقت به همسر شما میدهد.
شرایط استفاده و مدارک مورد نیاز این مسیر: اگر شما دارای یکی از وضعیتهای فوق هستید، همسر و فرزندانتان میتوانند بدون سپری کردن مراحل سخت تجمیع خانواده به شما ملحق شوند. این پروسه از نظر زمانی سریعتر و سادهتر از تجمیع خانواده است، چرا که شامل بررسیهای طولانی منابع مالی یا بازرسی محل سکونت نمیشود. کافی است خانواده شما از طریق سفارت یا کنسولگری فرانسه در کشور محل اقامتشان، درخواست ویزای بلندمدت نوع همراه (ویزای الحاق به خانواده) دهند.
مسیر «Regroupement Familial» – تجمیع خانواده
مسیر دوم، تجمیع خانواده یا الحاق خانواده، روند رسمیتری است که برای سایر افرادی استفاده میشود که مشمول مسیر قبلی نیستند. اگر وضعیت اقامت شما در فرانسه به گونهای است که شامل تسهیلات» خانواده همراه « نمیشوید (برای مثال دانشجوی عادی، دارنده کارت اقامت موقت کاری معمولی، ویزای بازدیدکننده و نظایر آن)، باید از این مسیر استفاده کنید. در این فرآیند، ابتدا شخص مقیم فرانسه (حامی یا sponsor )درخواست الحاق خانواده را در داخل فرانسه ارائه میدهد و پس از تأیید مقامات فرانسوی، همسر و فرزندان میتوانند ویزا دریافت کرده و وارد فرانسه شوند.
برای اینکه بتوانید تقاضای تجمیع خانواده دهید، باید چند شرط مهم را برآورده کنید:
- مدت اقامت کافی در فرانسه: قانون فرانسه تصریح میکند که فرد مقیم باید حداقل ۱۸ ماه به طور مستمر در فرانسه اقامت قانونی داشته باشد تا بتواند درخواست تجمیع خانواده بدهد. این اقامت ۱۸ ماهه نیز باید تحت پوشش یک اجازه اقامت معتبر بوده باشد .مثلاً کارت اقامت یکساله یا چندساله با عناوینی نظیر salarié، étudiant، vie privée et familiale و غیره). به عبارتی، اگر به تازگی وارد فرانسه شدهاید و هنوز ۱۸ ماه از اقامت قانونیتان نگذشته است، واجد شرایط این درخواست نخواهید بود.
ااستثنا: پناهندگان یا افرادی که حمایت بشردوستانه دریافت کردهاند، شرایط خاص خود را دارند که اینجا بحث نمیشود.
- در اختیار داشتن اقامت معتبر: در زمان درخواست باید یک کارت اقامت معتبر داشته باشید که حداقل یکساله باشد یا کارت اقامت چندساله یا دهساله (کارت مقیم). همچنین رسیدهای تمدید اقامت (récépissé) نیز در صورتی که در حال تمدید کارت خود هستید پذیرفته میشود.
- تمکن مالی کافی و پایدار: شما باید ثابت کنید که از منابع مالی ثابت و کافی برای تأمین مخارج خانواده خود در فرانسه برخوردارید. قانون میزان حداقل درآمد لازم را بر اساس اندازه خانواده تعیین میکند. به طور کلی، درآمد خالص ماهانه شما در ۱۲ ماه گذشته باید حداقل معادل حداقل دستمزد (SMIC) فرانسه باشد و با افزایش تعداد افراد خانواده این حد نصاب بیشتر میشود. برای مثال، برای خانواده ۲ یا ۳ نفره ، درآمد ماهانه خالص حدود ۱٬۸۰۱ یورو در ماه لازم است؛ برای خانواده ۴ یا ۵ نفره حدود ۱٬۹۸۲ یورو و برای ۶ نفر یا بیشتر حدود ۲٬۱۶۲ یورو در ماه (میانگین طی ۱۲ ماه گذشته). منابع درآمد میتواند از حقوق شغلی، کسب و کار، درآمد سرمایهگذاری یا مستمری و غیره باشد. توجه داشته باشید که درآمدهای کمکی دولتی (مانند کمک هزینه خانواده، RSA و…) جزو منابع قابل قبول محاسبه نمیشوند. همچنین اگر همسر شما در کشور خود شاغل است و قصد دارد کارش را ترک کند، درآمد فعلی او معمولاً در محاسبه منابع قابل قبول نیست مگر آنکه بتواند پس از مهاجرت نیز آن درآمد را داشته باشد.
- مسکن مناسب و کافی در فرانسه: شما باید نشان دهید که دارای یک محل سکونت مناسب و با فضای کافی برای اسکان خانواده خود هستید. مسکن مورد نظر میتواند ملکی اجارهای، ملکی شخصی یا حتی در مواردی سکونت رایگان نزد شخص دیگر باشد، اما در هر حال باید از نظر شرایط بهداشتی و تجهیزات، قابل قبول و از نظر فضای زیربنا کافی باشد. قانون حداقل فضای مورد نیاز را بسته به شهر محل سکونت و تعداد اعضای خانواده تعیین کرده است. به عنوان نمونه، برای یک زوج بدون فرزند در شهرهای بزرگ (منطقه A یا A bis مانند پاریس)، حداقل ۲۲ متر مربع فضای مسکونی لازم است و برای هر فرد اضافه تا ۸ نفر، ۱۰ متر مربع اضافی نیاز است. در شهرهای کوچکتر (B1, B2) حداقل 24 متر مربع برای دو نفر، و در مناطق روستایی (C) 28 متر مربع برای دو نفر در نظر گرفته شده است. شما باید مدارکی مانند اجارهنامه، سند مالکیت یا تأییدیه آدرس به همراه قبوض اخیر را ارائه دهید تا اثبات کنید این محل سکونت در اختیار شماست و برای خانواده قابل استفاده است. بازرسان محلی برای اطمینان از کفایت مسکن، از محل بازدید خواهند کرد.
- رعایت اصول پایه زندگی خانوادگی در فرانسه: شما باید متعهد باشید که اصول اساسی زندگی خانوادگی بر پایه ارزشهای فرانسه را رعایت میکنید. این بند بیشتر شامل مواردی مانند ممنوعیت چندهمسری به طور همزمان، احترام به حقوق بشر و برابری جنسیتی و موارد مشابه است. به عنوان مثال، اگر در کشوری که چندهمسری مجاز است ازدواج مجدد کرده باشید، تنها یک همسر امکان پیوستن به شما را خواهد داشت و باید طی اظهارنامهای تعهد دهید که تجمیع خانواده منجر به وضعیت چندهمسری در خاک فرانسه نمیشود . اساساً اگر در فرانسه با یک همسر زندگی میکنید، نمیتوانید برای همسر دیگر درخواست دهید.
- رسمی بودن رابطه خانوادگی: تجمیع خانواده فقط برای همسر قانونی (ازدواج رسمی) و فرزندان زیر ۱۸ سال امکانپذیر است. برای همسر، باید عقد ازدواج به صورت قانونی ثبت شده باشد و هر دو نفر حداقل ۱۸ سال سن داشته باشند. برای فرزندان، اگر فرزند حاصل ازدواج قبلی یکی از زوجین باشد، ارائه مدارکی مبنی بر حضانت یا رضایت والد دیگر لازم است (مثلاً گواهی فوت والد دیگر، حکم دادگاه مبنی بر سلب حضانت والد دیگر، یا رضایتنامه محضری از والد غیرمقیم که اجازه خروج کودک را میدهد). تمامی اسناد مدنی خارجی (شناسنامه، سند ازدواج، حکم دادگاه و غیره) باید ترجمه رسمی به زبان فرانسه شده و به تأیید مراجع صلاحیتدار برسند
مراحل اقدام برای ویزای خانوادگی- Regroupement Familial
هنگامی که شرایط فوق را داشتید، میتوانید مراحل زیر را دنبال کنید:
- تهیه و تکمیل فرم درخواست: فرم رسمی درخواست تجمیع خانواده (فرم CERFA)را تکمیل کنید. این فرم شامل اطلاعات شخصی شما، اطلاعات همسر و فرزندان و آدرس محل سکونت در فرانسه است. در حال حاضر، روند درخواست ممکن است به صورت آنلاین نیز انجام شود. فرانسه سامانهای دیجیتال به نام ANEF برای امور مهاجرتی راهاندازی کرده است که دربرخی استان ها امکان ثبت اینترنتی درخواست را فراهم میکند. اما در اکثر موارد، باید پرونده فیزیکی شامل فرم و مدارک را به مرجع مربوطه یعنی دفتر OFII منطقه خود ارسال کنید. توجه داشته باشید که این ارسال فیزیکی مدارک از طریق پست رسمی کشور فرانسه باید انجام شود. حتماً وبسایت استانداری (Préfecture) محل اقامت خود را برای جزئیات نحوه ارائه درخواست بررسی کنید.
- ضمیمه کردن مدارک لازم: مدارکی که قبلاً ذکر شد را تهیه و به فرم درخواست پیوست کنید. مهمترین مدارک شامل: کپی کارت اقامت خودتان، کپی کامل سند ازدواج و شناسنامهها (هم شما، هم همسر و هم فرزندان) با ترجمه رسمی، مدارک اثبات طلاق یا فوت همسر قبلی در صورت لزوم ، رضایتنامه والد دیگر برای خروج کودک در صورت لزوم، مدارک درآمد ۱۲ ماه گذشته (شامل فیشهای حقوقی، قرارداد کار، اظهارنامه مالیاتی و غیره بسته به وضعیت شغلی شما)، و مدارک مسکن (شامل اجارهنامه، سند یا مدرک محل سکونت به همراه قبوض یا بیمهنامه اخیر). چک لیست کامل مدارک را میتوانید در وبسایت OFII استان محل اقامت خود پیدا کنید و اطمینان حاصل نمایید که هیچ موردی را فراموش نکردهاید.
- ارسال درخواست و بررسی آن: پس از تکمیل پرونده، آن را به اداره OFII ارائه دهید. ) در برخی شهرها، ممکن است مستقیماً استانداری (پرفکتور) مربوطه متولی باشد(. پس از ثبت، پرونده شما مورد بررسی قرار میگیرد. در طی این مدت، مقامات وضعیت درآمد و مسکن شما را ارزیابی میکنند و حتی ممکن است شهرداری محل سکونتتان صحت و شرایط مسکن را بازبینی کند. پروسه بررسی ممکن است چندین ماه به طول انجامد (بازههای ۶ تا ۱۲ ماه برای پاسخدهی معمول است). در این مدت، شاید بازرسین به محل سکونت شما مراجعه کنند یا از شما مدارک تکمیلی بخواهند.
- تصمیمگیری و صدور تأییدیه: پس از بررسیها، در صورت تأیید درخواست، اداره مهاجرت نامه تأییدیه تجمیع خانواده را صادر میکند. این تأییدیه معمولاً به کنسولگری فرانسه در کشور محل اقامت خانواده شما نیز اعلام میشود.
- اقدام خانواده در سفارت فرانسه در تهران: وقتی تأییدیه صادر شد، همسر (و فرزندان) شما باید به سفارت فرانسه در تهران مراجعه کرده و برای دریافت ویزای بلندمدت الحاق به خانواده (ویزای نوع (D اقدام کنند. در این مرحله، آنها باید مدارک هویتی خود، کپی تأییدیه تجمیع خانواده، پاسپورت و گواهی عدم سوء پیشینه و برخی مدارک تکمیلی دیگر را ارائه دهند. پس از بررسی نهایی و صدور ویزا، همسر و فرزندان شما میتوانند وارد فرانسه شوند.
- ورود به فرانسه و دریافت کارت اقامت: پس از ورود، همسر شما معمولاً ویزای بلندمدت خود را تبدیل به کارت اقامت یکساله با عنوان «vie privée et familiale» میکند. این کارت اقامت که ابتدا یکساله است، قابل تمدید بوده و پس از چند سال میتواند به کارت اقامت دهساله منجر شود. این کارت به همسر شما اجازه کار در فرانسه را میدهد. فرزندان خردسال تا ۱۸ سالگی نیاز به کارت اقامت جداگانه ندارند، اما میتوانید برای سهولت تردد آنان، مدرک گردشگری برای خردسالان خارجی (DCEM) را درخواست کنید که به عنوان مدرک شناسایی اقامتی کودک عمل میکند. پس از ۱۸ سالگی، فرزند شما باید خود برای کارت اقامت اقدام نماید.
جمع بندی:
برای ایرانیان مقیم فرانسه که مایل به پیوستن خانواده خود هستند، دو راه متفاوت پیش روست: اگر شما جزو آن دسته از افراد خوششانسی هستید که کارت اقامت ویژه (مانند Passeport Talent) دارید، مسیر ویزای خانوادگی Vie Privée et Familiale راهی سریع و نسبتاً ساده برای مهاجرت همسر و فرزندانتان است.
اما اگر اقامت شما معمولیتر است (دانشجویی، کاری یا موارد دیگر)، باید از مسیر تجمیع خانواده اقدام کنید که اگرچه پیچیدهتر و زمانبرتر است، ولی راه استاندارد و قانونی پیوند خانوادهها در فرانسه میباشد. در این حالت از هماکنون برای احراز شرایط مالی و مسکن تلاش کنید و صبور باشید تا این روند بوروکراتیک طی شود.
در هر دو صورت، حتماً از منابع رسمی فرانسه (سایتهای دولتی مانند Service-Public.fr، راهنمای استانداریها و ( (OFII اطلاعات بهروز را دریافت کنید تا از آخرین الزامات باخبر باشید.
سوالات مهم:
- اگر ازدواج پس از ورود شخص به فرانسه صورت گرفته باشد یا خانواده شخص مقیم بعداً تصمیم به ملحق شدن بگیرند، آیا باز هم میتوان از این روند استفاده کرد؟ بله
- آیا امکان دارد پرفکتور مجوز لازم را رد کند ولی سفارت فرانسه ویزا ندهد؟ اگر منع خروج از کشور نداشته باشید، خیر. بر خلاف سایر انواع ویزا مثل ویزای کار و … در این مورد بخصوص، سفارت ملزم به رعایت دستور استانداری منطقه مورد اقامت می باشد.
